AAA Lab Service en FrieslandCampina werkten samen aan toekomstbestendige laboratoriumautomatisering

In een microbiologisch laboratorium telt elke plaat. Zeker wanneer u werkt met voedingsmiddelen, hoge volumes en strenge kwaliteitseisen, moet elk resultaat betrouwbaar, traceerbaar en reproduceerbaar zijn. Automatisering speelt daarin een steeds belangrijkere rol. Niet om de kennis van analisten te vervangen, maar om terugkerende werkzaamheden consistenter, sneller en beter beheersbaar te maken.

FrieslandCampina in Leeuwarden werkt al sinds eind 2012 met laboratoriumautomatisering van AAA Lab Service. Binnen de microbiologische afdeling worden onder andere producten zoals melk, melkpoeder, kaas en babyvoeding onderzocht. De afdeling maakt daarbij gebruik van een Iris-Irina-combinatie: de Iris als kolonieteller en de Irina als handlingplatform rondom het telproces.

Wat begon met een bestaande installatie groeide uit tot een intensieve samenwerking waarin techniek, proceskennis en wederzijds vertrouwen samenkwamen. De uitdaging: een bestaande 15 jaar jonge Irina toekomstbestendig maken met een moderne Iris-kolonieteller, nieuwe besturing en een scanoplossing die paste bij de specifieke werkwijze van FrieslandCampina.

Van bestaande installatie naar moderne Iris-Irina-combinatie

FrieslandCampina werkte al langere tijd met een Irina-systeem. De installatie had al vele jaren goed gefunctioneerd, maar door veranderende mogelijkheden, zoals werken met AI, ontstond behoefte aan een upgrade. De prestaties van de bestaande kolonieteller sloten niet langer optimaal aan op de praktijk in het laboratorium.

AAA Lab Service onderzocht daarom samen met FrieslandCampina hoe de bestaande Irina kon worden gemoderniseerd. Daarbij werd niet alleen gekeken naar het vervangen van de kolonieteller. Ook de besturing, gebruikersinterface, hardwarecomponenten en integratie met de bestaande laboratoriumomgeving moesten opnieuw worden beoordeeld.

De Irina bleef als basis behouden, maar werd technisch vernieuwd. De installatie werd voorzien van een Iris-kolonieteller en een moderne besturing. Ook onderdelen zoals motorkaarten, PLC’s en de bediening werden meegenomen in de upgrade. Zo ontstond een combinatie die aansloot op de huidige eisen van het lab, zonder de bestaande machine of automatisering volledig te vervangen.

Maatwerk voor een complexe scanuitdaging

Een belangrijk onderdeel van het traject was de herkenning van de petrischalen. Veel laboratoria werken met labels op een vaste plek, bijvoorbeeld aan de boven- of zijkant van de plaat. Bij FrieslandCampina lag dat anders. Het laboratorium werkt met verschillende varianten, waaronder handmatig geplaatste labels en laser gegraveerde barcodes.

Die combinatie vroeg om een maatwerkoplossing. Lasergraveringen kunnen lastiger te detecteren zijn door reflectie, contrastverschillen en de afstand tussen scanner en plaat. Ook de positie van de barcode speelde een belangrijke rol, omdat afwijkingen invloed konden hebben op de scanbaarheid. Daarom werd het scanproces niet simpelweg standaard ingebouwd, maar stap voor stap getest en ontwikkeld.

AAA Lab Service werkte met testplaten, prototypen en aangepaste scanneropstellingen om tot een betrouwbare oplossing te komen. Daarbij werd nauw samengewerkt met de contactpersonen van FrieslandCampina en met betrokken specialisten op het gebied van IT, LIMS en datatransfer. Waar nodig werden technische keuzes aangepast en werd samen gekeken hoe het proces aan beide kanten verbeterd kon worden.

Het resultaat is een scanoplossing op maat die past bij de praktijk van FrieslandCampina. Of een plaat nu een label bevat of een lasergegraveerde barcode, het systeem kan de identificatie betrouwbaar verwerken binnen de geautomatiseerde workflow.

Samenwerking vanaf engineering tot acceptatietest

Bij AAA Lab Service stopt samenwerking niet bij het bouwen van een machine. Juist bij laboratoriumautomatisering is het belangrijk dat een systeem past bij de dagelijkse praktijk van het laboratorium. Daarom werd FrieslandCampina actief betrokken bij het traject, van de eerste haalbaarheidstests tot de uiteindelijke oplevering.

Een belangrijk moment in dit proces is de Factory Acceptance Test, ook wel FAT genoemd. Tijdens deze test wordt het systeem bij AAA Lab Service gecontroleerd aan de hand van een testprotocol. Daarmee wordt niet alleen vastgesteld of de machine technisch functioneert, maar ook of deze aansluit op de werkwijze en verwachtingen van de klant.

Daarna volgt de Site Acceptance Test, de SAT. Hierbij wordt het systeem op locatie getest, geïntegreerd in het netwerk van de klant en gekoppeld aan de bestaande laboratoriumsystemen. Voor een organisatie als FrieslandCampina is dat essentieel. De Iris-Irina-combinatie moet niet alleen platen verwerken en kolonies tellen, maar ook passen binnen de bredere omgeving van dataverwerking, LIMS-integratie en kwaliteitsborging.

Ook logistiek vraagt soms om maatwerk

Niet elke uitdaging zit in software, scanners of besturing. Ook de fysieke plaatsing van een laboratoriumsysteem vraagt soms om creativiteit. De Irina is een robuuste installatie en past niet zomaar door elke doorgang of lift. Ook bij FrieslandCampina moest daarom zorgvuldig worden bekeken hoe het systeem veilig kon worden verplaatst, geüpgraded en opnieuw opgebouwd.

AAA Lab Service koos voor een praktische aanpak waarbij de installatie in delen werd vervoerd en daarna weer zorgvuldig werd opgebouwd. Ook dit laat zien dat laboratoriumautomatisering meer is dan het leveren van een standaardoplossing. Het gaat om meedenken vanaf de eerste technische vraag tot en met de daadwerkelijke ingebruikname op locatie.

Een samenwerking gebaseerd op vertrouwen en wederzijds begrip

Het succes van dit project is niet alleen te danken aan de technische oplossing, maar ook aan de manier waarop AAA Lab Service en FrieslandCampina samen hebben gewerkt. Tijdens het traject was er ruimte voor overleg, testen, bijsturen en verbeteren. Technische vraagstukken werden niet benaderd als losse problemen, maar als gezamenlijke optimalisatiepunten.

Voor u als laboratorium betekent dat: u krijgt geen oplossing die alleen op papier werkt. U krijgt een partner die begrijpt dat automatisering moet aansluiten op uw monsters, uw platen, uw data, uw mensen en uw kwaliteitsproces. Dat vraagt technische kennis, maar ook open communicatie en de bereidheid om samen tot de juiste oplossing te komen.

De samenwerking met FrieslandCampina laat zien hoe AAA Lab Service werkt: zorgvuldig, praktijkgericht en met oog voor de lange termijn. De upgrade van de Iris-Irina-combinatie is niet alleen een technische vernieuwing, maar ook een voorbeeld van hoe bestaande laboratoriumautomatisering kan meegroeien met veranderende eisen.

Conclusie: automatisering die past bij uw laboratorium

Elk microbiologisch laboratorium heeft zijn eigen processen, producten en uitdagingen. Soms vraagt dat om een standaardoplossing. Vaak vraagt het om maatwerk, integratie en een partner die verder kijkt dan de machine zelf.

De samenwerking tussen AAA Lab Service en FrieslandCampina laat zien dat betrouwbare laboratoriumautomatisering begint met luisteren, testen en samen ontwikkelen. Door bestaande apparatuur slim te upgraden, scanuitdagingen op te lossen en het systeem zorgvuldig te integreren in de laboratoriumomgeving, ontstaat een oplossing die werkt in de praktijk.

Wilt u weten hoe AAA Lab Service uw microbiologische laboratorium kan ondersteunen met automatisering, kolonietelling of procesoptimalisatie? Neem contact met ons op. We denken graag met u mee over een oplossing die past bij uw laboratorium, uw werkwijze en uw toekomstplannen.